భారతదేశ శీతోష్ణస్థితి (Climates of India) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for భారతదేశ శీతోష్ణస్థితి (Climates of India) (7వ తరగతి సోషల్ – భూగోళశాస్త్రం (Class 7 Social – Geography)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
రుతుపవనాల గురించి సాంప్రదాయ జ్ఞానాన్ని సరిగా జతపరచండి:
A. కొంకణ్ తీర మత్స్యకారులు B. గోల్డెన్ షవర్ చెట్టు (Cassia fistula) C. కాకులు చెట్ల పైభాగంలో గూడు కట్టడం
1. పూసిన 50 రోజుల్లో రుతుపవనాలు 2. తక్కువ వర్షపాతం సూచన 3. నీటి కింది చేపలు ఉపరితలంపై కనిపిస్తే రుతుపవన ప్రారంభం
A. A-1, B-3, C-2
B. A-3, B-2, C-1
C. A-3, B-1, C-2
D. A-2, B-1, C-3
Answer & explanation
Correct: C — A-3, B-1, C-2
కొంకణ్ తీర మత్స్యకారులు సాధారణంగా నీటి కింద ఉండే చేపలు ఉపరితలంపై కనిపిస్తే రుతుపవన ప్రారంభం అంచనా వేస్తారు (A-3); దక్షిణ భారతంలో కొన్ని చోట్ల గోల్డెన్ షవర్ చెట్టు పూసిన 50 రోజుల్లో రుతుపవనాలు వస్తాయంటారు (B-1); కాకులు చెట్ల పైభాగంలో గూడు కడితే తక్కువ వర్షం, కిందగా కడితే భారీ వర్షం అని నమ్మకం (C-2).
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:
1. మాసిన్రామ్ సగటు వార్షిక వర్షపాతం సుమారు 11,000 మి.మీ., అంటే 11 మీటర్లు.
2. మేఘమల్హార్, అమృతవర్షిణి రుతుపవనాలచే ప్రేరణ పొందిన రాగాలు.
3. రుతుపవనాలు హిందుస్తానీ సంగీతంలో మాత్రమే రాగాలకు ప్రేరణ ఇచ్చాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 2 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 మాత్రమే
మేఘాలయలోని మాసిన్రామ్ సుమారు 11,000 మి.మీ. (11 మీ.) సగటు వార్షిక వర్షపాతంతో ప్రపంచంలో అగ్రస్థానంలో ఉంది – వాక్యం 1 సరైనది. మేఘమల్హార్, అమృతవర్షిణి రుతుపవన ప్రేరిత రాగాలు – వాక్యం 2 సరైనది. రుతుపవనాలు కర్ణాటక, హిందుస్తానీ రెండు సంగీతాల్లోనూ రాగాలకు ప్రేరణ ఇచ్చాయి – వాక్యం 3 తప్పు.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:
1. రుతుపవనాల వైఫల్యం వల్ల ఆహార ధరలు పెరిగి ద్రవ్యోల్బణానికి ఆజ్యం పోస్తుంది.
2. పారిశ్రామిక కార్యకలాపాలు ఊహించదగిన వాతావరణం, నీటి లభ్యతపై ఆధారపడవు.
సరైనవి ఏవి?
A. 2 మాత్రమే
B. 1 మాత్రమే
C. 1, 2 రెండూ
D. 1, 2 రెండూ కావు
Answer & explanation
Correct: B — 1 మాత్రమే
రుతుపవనాల వైఫల్యం వల్ల ఆహారం (ముందుగా ధాన్యాలు, కూరగాయలు, పండ్లు) ఖరీదై ద్రవ్యోల్బణం పెరుగుతుంది – వాక్యం 1 సరైనది. పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం పారిశ్రామిక కార్యకలాపాలు కూడా తరచుగా ఊహించదగిన వాతావరణం, నీటి లభ్యతపై ఆధారపడతాయి – కాబట్టి "ఆధారపడవు" అన్న వాక్యం 2 తప్పు.
పాఠ్యపుస్తకంలో రుతువులు, వ్యవసాయంతో ముడిపడిన పండుగలుగా చూపిన చిత్రాల్లో లేనిది ఏది?
A. దీపావళి
B. బిహు
C. లోహ్రీ
D. గుడిపడ్వా
Answer & explanation
Correct: A — దీపావళి
శీతోష్ణస్థితి – సంస్కృతి సంబంధాన్ని చూపడానికి పాఠ్యపుస్తకం బిహు, ఛత్ పూజ, మకర సంక్రాంతి, వైశాఖి, పొంగల్, ఆ.వే శీతాకాలపు పండుగ, హెమిస్, లోసూంగ్, గుడిపడ్వా, లోహ్రీ, ఓనం చిత్రాలు ఇచ్చింది. దీపావళి ఆ జాబితాలో లేదు. బిహు, లోహ్రీ, గుడిపడ్వా జాబితాలో ఉన్నాయి.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:
1. NDRF ప్రకృతి వైపరీత్యాలతో పాటు మానవ నిర్మిత విపత్తులను ఎదుర్కోవడానికి ప్రత్యేక శిక్షణ పొందింది.
2. భారతదేశంలో పశ్చిమ తీరం కంటే తూర్పు తీరం ఎక్కువ తుఫానులకు గురవుతుంది.
3. మేఘాలు కేవలం నీటి ఆవిరితో మాత్రమే తయారవుతాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
NDRF ప్రకృతి, మానవ నిర్మిత విపత్తులు రెండింటికీ ప్రత్యేక శిక్షణ పొందిన దళం – వాక్యం 1 సరైనది. ప్రతి ఏటా భారత తీరం, ముఖ్యంగా తూర్పు తీరం అనేక తుఫానులకు గురవుతుంది – వాక్యం 2 సరైనది. మేఘాలు వాతావరణంలో వేలాడే నీటి బిందువులు, మంచు స్ఫటికాలు లేదా రెండింటి మిశ్రమం – కేవలం ఆవిరి కాదు; వాక్యం 3 తప్పు.
తుఫాను ఏర్పడే దశలను సరైన క్రమంలో అమర్చండి:
1. సముద్రం నుండి తేమ గాలులు అల్పపీడన ప్రాంతంలోకి రావడం
2. సముద్రం దగ్గర పీడనం చుట్టుపక్కల కంటే తగ్గడం
3. గాలులు మేఘాలు ఏర్పరిచి కేంద్రం వైపు సుడులు తిరగడం, మేఘాలు లేని కన్ను ఏర్పడటం
4. అల్పపీడనం తీవ్రమై పవన వేగం పెరగడం
A. 1, 2, 4, 3
B. 2, 4, 1, 3
C. 2, 1, 4, 3
D. 2, 1, 3, 4
Answer & explanation
Correct: C — 2, 1, 4, 3
మొదట సముద్రం దగ్గర వాతావరణ పీడనం చుట్టుపక్కల కంటే తగ్గి అల్పపీడనం ఏర్పడుతుంది (2); ఆ ప్రాంతంలోకి చుట్టుపక్కల గాలి, సముద్రం నుండి తేమ గాలి వచ్చి చేరతాయి (1); అల్పపీడనం తీవ్రమై పవన వేగం పెరిగితే తుఫాను రూపుదిద్దుకుంటుంది (4); గాలులు మేఘాలు ఏర్పరిచి కేంద్రం వైపు సుడులు తిరుగుతాయి, మధ్యలో మేఘాలు లేని కన్ను (3).
జతపరచండి (విపత్తు – పాఠ్యపుస్తకం పేర్కొన్న ప్రాంతాలు/సంఘటన):
A. వరదలు B. కొండచరియలు C. అటవీ కార్చిచ్చు D. హిమానీనద విస్ఫోటనం
1. ఉత్తరాఖండ్ 2013, కేదార్నాథ్ 2. సిక్కిం, అరుణాచల్ ప్రదేశ్, పశ్చిమ కనుమలు 3. బిహార్, అస్సాం, కేరళ 4. మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్గఢ్
A. A-2, B-3, C-4, D-1
B. A-3, B-4, C-2, D-1
C. A-3, B-2, C-4, D-1
D. A-3, B-2, C-1, D-4
Answer & explanation
Correct: C — A-3, B-2, C-4, D-1
వరద ప్రమాద రాష్ట్రాలు ఉత్తరప్రదేశ్, బిహార్, కేరళ, ఆంధ్రప్రదేశ్, అస్సాం (A-3); కొండచరియలు హిమాచల్, ఉత్తరాఖండ్, సిక్కిం, అరుణాచల్, పశ్చిమ కనుమల్లో (B-2); కార్చిచ్చు ఉత్తరాఖండ్, హిమాచల్, మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్గఢ్లో (C-4); హిమానీనద విస్ఫోటనం – ఉత్తరాఖండ్ 2013, కేదార్నాథ్ (D-1).
అటవీ కార్చిచ్చు గురించి పాఠ్యపుస్తకం ఆధారంగా సరికానిది ఏది?
A. పొడి వాతావరణం, కరువులు, అధిక గాలులు కార్చిచ్చును ప్రేరేపిస్తాయి
B. అటవీ కార్చిచ్చుకు మానవ అజాగ్రత్త ఎప్పుడూ కారణం కాదు
C. కార్చిచ్చు గాలి నాణ్యతను పాడుచేసి స్థానిక సమాజాలను నిర్వాసితులను చేస్తుంది
D. దీని పరిణామాలు పర్యావరణ, ఆర్థిక పరమైనవి
Answer & explanation
Correct: B — అటవీ కార్చిచ్చుకు మానవ అజాగ్రత్త ఎప్పుడూ కారణం కాదు
పాఠ్యపుస్తకం ప్రకారం పొడి వాతావరణం, కరువులు, అధిక గాలులతో పాటు మానవ అజాగ్రత్త కూడా కార్చిచ్చుకు మరొక సాధారణ కారణం – కాబట్టి "ఎప్పుడూ కారణం కాదు" తప్పు. అడవుల నాశనం, వన్యప్రాణులకు హాని, గాలి నాణ్యత క్షీణత, స్థానిక ప్రజలు నిరాశ్రయులు కావడం – పర్యావరణ, ఆర్థిక పరిణామాలు సరైనవి.
జతపరచండి:
A. Resilience B. Mitigation C. Sustainable D. Fossil fuels
1. భూతాపం, దాని కారణాలను తగ్గించే చర్యలు 2. దీర్ఘకాలం కొనసాగించగలిగేది 3. ఇబ్బందులను తట్టుకునే / త్వరగా కోలుకునే సామర్థ్యం 4. బొగ్గు, పెట్రోలియం, సహజ వాయువు
A. A-3, B-1, C-2, D-4
B. A-1, B-3, C-2, D-4
C. A-3, B-2, C-1, D-4
D. A-2, B-1, C-3, D-4
Answer & explanation
Correct: A — A-3, B-1, C-2, D-4
Resilience (తట్టుకునే సామర్థ్యం) = ఇబ్బందులను తట్టుకోవడం లేదా త్వరగా కోలుకోవడం (A-3); Mitigation (ఉపశమనం) = భూతాపం, శీతోష్ణస్థితి మార్పు కారణాలను తగ్గించే చర్యలు (B-1); Sustainable (సుస్థిర) = చాలా కాలం కొనసాగించగలిగేది (C-2); శిలాజ ఇంధనాలు = బొగ్గు, పెట్రోలియం, సహజ వాయువు (D-4).
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి:
1. 19వ శతాబ్దం నుండి శీతోష్ణస్థితి మార్పు ఎక్కువగా మానవ కార్యకలాపాల వల్ల జరుగుతోంది.
2. 2025 ప్రారంభంలో భారత సగటు ఉష్ణోగ్రత సాధారణం కంటే 1°C నుండి 3°C ఎక్కువగా ఉండి శీతాకాలం చిన్నదిగా, తక్కువ చలితో గడిచింది.
3. ఉపశమన చర్యలు ఎల్లప్పుడూ ఆర్థిక వృద్ధితో పూర్తిగా సమన్వయంగా ఉంటాయి.
సరైనవి ఏవి?
A. 2, 3 మాత్రమే
B. 1, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
19వ శతాబ్దం నుండి శిలాజ ఇంధన దహనం, అటవీ నిర్మూలన వంటి మానవ కార్యకలాపాలే శీతోష్ణస్థితి మార్పుకు ప్రధాన కారణం – వాక్యం 1 సరైనది. 2025 ప్రారంభంలో సగటు ఉష్ణోగ్రత సాధారణం కంటే 1–3°C ఎక్కువ, శీతాకాలం తక్కువ కాలం, తక్కువ చలితో గడిచింది – వాక్యం 2 సరైనది. ఉపశమన చర్యలు తరచుగా ఆర్థిక వృద్ధి, వినియోగ కోరికతో విభేదిస్తాయి – వాక్యం 3 తప్పు.
రుతుపవనాల గురించి సాంప్రదాయ జ్ఞానాన్ని సరిగా జతపరచండి:
A. కొంకణ్ తీర మత్స్యకారులు B. గోల్డెన్ షవర్ చెట్టు (Cassia fistula) C. కాకులు చెట్ల పైభాగంలో గూడు కట్టడం
1. పూసిన 50 రోజుల్లో రుతుపవనాలు 2. తక్కువ వర్షపాతం సూచన 3. నీటి కింది చేపలు ఉపరితలంపై కనిపిస్తే రుతుపవన ప్రారంభం