Free practice MCQs with answers and explanations for తాంతవత, ధ్వనిగుణం (Ductility and Sonority) in లోహాలు & అలోహాలు (Metals and Non-metals). Tap an option to check instantly.
Q1Easy
లోహాలను తీగలుగా సాగదీయగలిగే ధర్మాన్ని ఏమంటారు?
A. తాంతవత (Ductility)
B. స్తరణీయత (Malleability)
C. పెళుసుతనం (Brittleness)
D. లోహ క్షయం (Corrosion)
Answer & explanation
Correct: A — తాంతవత (Ductility)
పదార్థాన్ని తీగలుగా సాగదీయగలిగే ధర్మం తాంతవత; విద్యుత్ తీగలు, వీణ-సితార్ తీగలు, టీ జల్లెడ దీని వల్లే సాధ్యం. స్తరణీయత రేకులకు సంబంధించింది. పెళుసుతనం అంటే దెబ్బకు ముక్కలవడం (బొగ్గు, గంధకం). లోహ క్షయం అంటే గాలి-నీటి వల్ల లోహం పాడవడం.
లోహాలు తాకినప్పుడు మోగే శబ్దం (Ringing sound) చేసే ధర్మాన్ని ధ్వనిగుణం అంటారు; బడి గంట, కాళ్ల అందెలు మోగడం దీనికి ఉదాహరణలు. స్తరణీయత రేకులుగా మారడానికి, తాంతవత తీగలకు, ఉష్ణ వాహకత వేడి ప్రసరణకు సంబంధించినవి – శబ్దంతో వీటికి నేరుగా సంబంధం లేదు.
B. ఇది ఇనుము (లోహం), కార్బన్ (అలోహం) మిశ్రమం; ఉక్కు తాళ్లు వేలాడే వంతెనల్లో వాడతారు
C. ఇది స్వచ్ఛమైన మూలకం
D. ఇది రాగి, జింక్ మిశ్రమం; తాళ్లు చేయడానికి పనికిరాదు
Answer & explanation
Correct: B — ఇది ఇనుము (లోహం), కార్బన్ (అలోహం) మిశ్రమం; ఉక్కు తాళ్లు వేలాడే వంతెనల్లో వాడతారు
ఉక్కు ఇనుము, కార్బన్ల మిశ్రమం – లోహం, అలోహం కలిసిన మిశ్రలోహం. ఉక్కు తీగల తాళ్లు భారీ బరువులు మోయగలవు కాబట్టి వేలాడే వంతెనలు, క్రేన్లలో వాడతారు. ఉక్కు మూలకం కాదు (మిశ్రమం), రెండు అలోహాల మిశ్రమమూ కాదు; రాగి-జింక్ మిశ్రమం ఉక్కు కాదు.
పాఠం ప్రకారం ఒక గ్రాము బంగారాన్ని ఎంత పొడవైన తీగగా సాగదీయవచ్చు?
A. 2 మీటర్లు
B. 20 కిలోమీటర్లు
C. 2 కిలోమీటర్లు
D. 200 మీటర్లు
Answer & explanation
Correct: C — 2 కిలోమీటర్లు
బంగారం అత్యంత తాంతవ లోహం; ఒక గ్రాము బంగారాన్ని సుమారు 2 కిలోమీటర్ల పొడవైన తీగగా సాగదీయవచ్చని పాఠం చెబుతుంది. 2 మీటర్లు, 200 మీటర్లు ఈ సంఖ్యను చాలా తక్కువ చేస్తాయి; 20 కిలోమీటర్లు అతిశయోక్తి. తాంతవత అంటే తీగలుగా సాగే ధర్మం అని గుర్తుంచుకోవాలి.
లోహపు చెంచా, నాణెం, బొగ్గు ముక్క, చెక్క ముక్కలను కింద పడేసినప్పుడు పరిశీలన ఏమిటి?
A. చెంచా, నాణెం మోగే శబ్దం; బొగ్గు, చెక్క మందమైన శబ్దం
B. నాలుగూ మోగే శబ్దం చేస్తాయి
C. బొగ్గు, చెక్క మోగే శబ్దం; చెంచా, నాణెం మందమైన శబ్దం
D. నాలుగూ ఏ శబ్దమూ చేయవు
Answer & explanation
Correct: A — చెంచా, నాణెం మోగే శబ్దం; బొగ్గు, చెక్క మందమైన శబ్దం
కృత్యం 4.2లో లోహపు చెంచా, నాణెం మోగే (Ringing) శబ్దం చేశాయి; బొగ్గు, చెక్క మందమైన (Dull) శబ్దం చేశాయి. ఈ మోగే గుణాన్ని ధ్వనిగుణం (Sonority) అంటారు, ఇది లోహాలకు ఉండే ధర్మం. కాబట్టి అన్నీ మోగుతాయనడం లేదా బొగ్గు-చెక్క మోగుతాయనడం తప్పు.
విద్యుత్ తీగల తయారీకి వాడే పదార్థానికి ఉండవలసిన ధర్మాలు ఏవి?
A. తాంతవత, విద్యుత్ వాహకత రెండూ
B. తాంతవత మాత్రమే
C. విద్యుత్ వాహకత మాత్రమే
D. తాంతవత, ఉష్ణ వాహకత మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: A — తాంతవత, విద్యుత్ వాహకత రెండూ
పొడవైన తీగలుగా సాగాలంటే తాంతవత కావాలి; ఆ తీగలు విద్యుత్ కోసం వాడాలంటే విద్యుత్ను సులభంగా ప్రవహింపజేయాలి, అంటే విద్యుత్ వాహకత కూడా కావాలి. తాంతవత ఒక్కటే ఉంటే తీగ వస్తుంది కానీ విద్యుత్ ప్రవహించకపోవచ్చు; వాహకత ఒక్కటే ఉంటే తీగగా మలచలేం. ఉష్ణ వాహకత ఇక్కడ ముఖ్య అవసరం కాదు.
జతపరచండి:
A. వీణ, సితార్ తీగలు B. బడి గంట C. స్వీట్లపై వెండి రేకు D. టీ జల్లెడ
1. ధ్వనిగుణం 2. తాంతవత 3. స్తరణీయత
A. A-1, B-2, C-3, D-2
B. A-2, B-3, C-1, D-1
C. A-2, B-1, C-3, D-2
D. A-3, B-1, C-2, D-3
Answer & explanation
Correct: C — A-2, B-1, C-3, D-2
తంత్రీ వాద్యాల తీగలు, టీ జల్లెడ లోహాన్ని తీగలుగా సాగదీయడం వల్ల వస్తాయి – తాంతవత. బడి గంట మోగడం ధ్వనిగుణం. స్వీట్లపై వెండి రేకు సుత్తితో కొట్టి రేకుగా మార్చగలగడం వల్ల – స్తరణీయత. కాబట్టి A-2, B-1, C-3, D-2. మిగతా జతలు రేకు-తీగ-శబ్దం ధర్మాలను తారుమారు చేశాయి.