విద్యుత్ వలయాలు & వాటి భాగాలు (Electric Circuits and their Components) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for విద్యుత్ వలయాలు & వాటి భాగాలు (Electric Circuits and their Components) (7వ తరగతి సైన్స్ (Class 7 Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
అభిప్రాయం (A): స్విచ్ OFF స్థానంలో ఉంటే బల్బు వెలగదు. కారణం (R): OFF స్థానంలో వలయంలో గాలి ఖాళీ ఏర్పడి వలయం వివృతమవుతుంది.
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R, A కు వివరణ కాదు
B. A సరైనది, R తప్పు
C. A తప్పు, R సరైనది
D. A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
Answer & explanation
Correct: D — A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
సేఫ్టీ పిన్ రెండో డ్రాయింగ్ పిన్నును తాకనప్పుడు వలయంలో ఖాళీ ఉండి ప్రవాహం ఆగుతుంది, బల్బు వెలగదు – దీనిని వివృత వలయం అంటారు. గాలి ఖాళీ (R) వల్లే బల్బు వెలగదు (A), కాబట్టి R, A కు సరైన వివరణ. గాలి విద్యుత్ అవాహకం.
S1 స్విచ్ బల్బు L1 మార్గంలో, S2 స్విచ్ బల్బు L2 మార్గంలో ఉండేలా రెండు బల్బులు ఒకే బ్యాటరీకి సమాంతరంగా కలిపారు. S1 ON, S2 OFF అయితే ఏ బల్బు(లు) వెలుగుతాయి?
A. L2 మాత్రమే
B. L1 మాత్రమే
C. L1, L2 రెండూ
D. ఏదీ వెలగదు
Answer & explanation
Correct: B — L1 మాత్రమే
సమాంతర సంధానంలో ప్రతి బల్బుకు తన సొంత మార్గం ఉంటుంది. S1 ON కాబట్టి L1 మార్గం పూర్తయి L1 వెలుగుతుంది; S2 OFF కాబట్టి L2 మార్గం వివృతమై L2 వెలగదు. స్విచ్ తన మార్గంలోని బల్బును మాత్రమే నియంత్రిస్తుంది – ఇదే ఇంటి వైరింగ్‌లో ప్రతి పరికరానికి వేర్వేరు స్విచ్ ఉండటానికి కారణం.
విద్యుత్ భాగాలను వాటి చిహ్న లక్షణాలతో జతపరచండి: (P) విద్యుత్ ఘటం (Q) LED (R) OFF స్విచ్ (S) బ్యాటరీ — (i) త్రిభుజం, రెండు బాణాలు (ii) పొడవైన, పొట్టి గీతల జత (iii) అనేక ఘట చిహ్నాలు వరుసగా (iv) మార్గంలో ఖాళీ
A. P-iii, Q-i, R-iv, S-ii
B. P-ii, Q-i, R-iv, S-iii
C. P-ii, Q-iv, R-i, S-iii
D. P-i, Q-ii, R-iv, S-iii
Answer & explanation
Correct: B — P-ii, Q-i, R-iv, S-iii
ఘటం చిహ్నం – పొడవైన (+), పొట్టి (−) గీతల జత; LED – ప్రవాహ దిశ చూపే త్రిభుజం, కాంతిని సూచించే రెండు బాణాలు; OFF స్విచ్ – మార్గంలో ఖాళీ; బ్యాటరీ – అనేక ఘట చిహ్నాలు వరుసగా. కాబట్టి P-ii, Q-i, R-iv, S-iii. ఘటాన్ని, బ్యాటరీని తారుమారు చేసిన జత తప్పు.
అభిప్రాయం (A): IEC, ANSI, IEEE వంటి సంస్థలు విద్యుత్ భాగాలకు ప్రామాణిక చిహ్నాలను రూపొందిస్తాయి. కారణం (R): ప్రపంచమంతా ఒకే చిహ్నాలు వాడితే వేర్వేరు దేశాలు, పరిశ్రమల వారు సులభంగా అర్థం చేసుకుంటారు.
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R, A కు వివరణ కాదు
B. A సరైనది, R తప్పు
C. A తప్పు, R సరైనది
D. A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
Answer & explanation
Correct: D — A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
అంతర్జాతీయ సంస్థలు IEC, ANSI, IEEE విద్యుత్-ఎలక్ట్రానిక్ భాగాలకు ప్రామాణిక చిహ్నాలను రూపొందిస్తాయని, ఒకే చిహ్నాలు వాడటం వల్ల వేర్వేరు దేశాలు, పరిశ్రమల వారు ఒకరినొకరు అర్థం చేసుకుంటారని పుస్తకం చెబుతుంది. ప్రమాణీకరణ ఉద్దేశమే (R) సంస్థలు చిహ్నాలు రూపొందించడానికి (A) కారణం.
శ్రేణి, సమాంతర సంధానాల గురించి సరైన ప్రకటనలు ఏవి? 1) శ్రేణిలో ప్రవాహానికి ఒకే మార్గం 2) సమాంతరంలో ప్రతి భాగం స్వతంత్రంగా పనిచేస్తుంది 3) శ్రేణిలో ఒక బల్బు పాడైనా మిగతావి వెలుగుతాయి
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
శ్రేణి సంధానంలో భాగాలు ఒకదాని తర్వాత ఒకటి ఒకే మార్గంలో ఉంటాయి (1 సరైనది); సమాంతరంలో అనేక మార్గాల వల్ల ప్రతి భాగం స్వతంత్రంగా పనిచేస్తుంది (2 సరైనది). శ్రేణిలో ఒక బల్బు పాడైతే మిగతావి కూడా పనిచేయవని పుస్తకం లోపంగా చెబుతుంది – కాబట్టి 3 తప్పు.
ఇంట్లో ఒక ట్యూబ్‌లైట్ పాడైనా ఫ్యాన్, టీవీ పనిచేస్తూనే ఉన్నాయి. దీని నుండి ఏమి నిర్ధారించవచ్చు?
A. ఇంటి వైరింగ్ శ్రేణి సంధానంలో ఉంది
B. ఇంటికి DC సరఫరా అవుతోంది
C. ఇంటి వైరింగ్ సమాంతర సంధానంలో ఉంది
D. ఫ్యాన్, టీవీ ట్యూబ్‌లైట్‌తో ఒకే మార్గంలో ఉన్నాయి
Answer & explanation
Correct: C — ఇంటి వైరింగ్ సమాంతర సంధానంలో ఉంది
ఒక పరికరం పాడైనా మిగతావి పనిచేయడం సమాంతర సంధానం లక్షణం – ప్రతి పరికరానికి వేర్వేరు మార్గం ఉంటుంది. శ్రేణిలో లేదా ఒకే మార్గంలో ఉంటే ఒకటి ఆగితే అన్నీ ఆగిపోతాయి. ఇంటికి వచ్చేది AC, DC కాదు; అది ఈ పరిశీలనకు సంబంధం లేదు.
ఒక కొత్త పదార్థంతో చేసిన తాళంచెవిని ఘటం-బల్బు వలయం ఖాళీలో పెడితే బల్బు వెలగలేదు; దాని స్థానంలో ఇనుప మేకు పెడితే వెలిగింది. సరైన నిర్ధారణ ఏది?
A. రెండూ అవాహకాలు
B. తాళంచెవి వాహకం, ఇనుప మేకు అవాహకం
C. ఇనుప మేకు పొడవుగా ఉండటం వల్లే బల్బు వెలిగింది
D. తాళంచెవి అవాహకం, ఇనుప మేకు వాహకం
Answer & explanation
Correct: D — తాళంచెవి అవాహకం, ఇనుప మేకు వాహకం
ఇది పాఠంలోని అభ్యాస ప్రశ్న 4. అదే వలయంలో తాళంచెవితో బల్బు వెలగలేదు – దాని గుండా విద్యుత్ ప్రవహించలేదు, కాబట్టి అది అవాహకం. ఇనుప మేకుతో వెలిగింది – ఇనుము లోహం, వాహకం. బల్బు వెలగడానికి కారణం పదార్థ వాహకత్వం, పొడవు కాదు.
రబ్బరు, సిరామిక్స్, ప్లాస్టిక్ – మూడూ విద్యుత్ అవాహకాలు; తీగలు, ప్లగ్ టాప్‌లు, స్విచ్‌లను కప్పి షాక్ నుండి కాపాడటానికి వాడతారు. రాగి ఉత్తమ వాహకాల్లో ఒకటి, విద్యుత్ తీగల తయారీకి ప్రధానంగా వాడతారు. కాబట్టి రాగి భిన్నమైనది.
B. DC – బ్యాటరీలు, చిన్న పరికరాలు; AC – విద్యుత్ కేంద్రాల నుండి గోడ సాకెట్, పెద్ద ఉపకరణాలు
C. AC, DC రెండూ బ్యాటరీల నుండే వస్తాయి
D. AC – చిన్న పరికరాలకు మాత్రమే; DC – పెద్ద ఉపకరణాలకు మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: B — DC – బ్యాటరీలు, చిన్న పరికరాలు; AC – విద్యుత్ కేంద్రాల నుండి గోడ సాకెట్, పెద్ద ఉపకరణాలు
బ్యాటరీల విద్యుత్ సాధారణంగా చిన్న పరికరాలకు శక్తినిచ్చే Direct Current (DC); విద్యుత్ కేంద్రాల నుండి గోడ సాకెట్‌కు వచ్చేది Alternating Current (AC), అది పెద్ద ఉపకరణాలను నడపగలదని పుస్తకం చెబుతుంది. మిగతా జతలు ఈ వాస్తవాన్ని తారుమారు చేస్తాయి.
కింది వాటిలో పుస్తకం సూచించిన విద్యుత్ భద్రతా నియమం కానిది ఏది?
A. అవాహక పొర దెబ్బతిన్న తీగలను టేప్ లేకుండానే వాడవచ్చు
B. తడి చేతులతో స్విచ్‌లు, ప్లగ్‌లు తాకకూడదు
C. తడి ప్రదేశాల్లో విద్యుత్ పరికరాలు వాడకూడదు
D. విరిగిన ప్లగ్‌లు ఉన్న పరికరాలు వాడకూడదు
Answer & explanation
Correct: A — అవాహక పొర దెబ్బతిన్న తీగలను టేప్ లేకుండానే వాడవచ్చు
దెబ్బతిన్న అవాహక పొర లేదా విరిగిన ప్లగ్ ఉన్న పరికరాలను వాడకూడదని పుస్తకం స్పష్టంగా హెచ్చరిస్తుంది – అవాహక పొర లేకపోతే వాహకమైన మన శరీరానికి షాక్ తగిలే ప్రమాదం ఉంది. కాబట్టి "దెబ్బతిన్న తీగలు వాడవచ్చు" అనేది భద్రతా నియమం కాదు, ప్రమాదకర చర్య.