ఆమ్లాలు, క్షారాలు & లవణాలు (Acids, Bases and Salts) · Practice MCQs
Free practice MCQs with answers and explanations for ఆమ్లాలు, క్షారాలు & లవణాలు (Acids, Bases and Salts) (7వ తరగతి సైన్స్ (Class 7 Science – Semester 1)). Tap an option to check instantly · page 6 of 6.
Q51Hard
X అనే ద్రవం ఎర్ర గులాబీ సారాన్ని ఆకుపచ్చగా మార్చింది. దానికి అధిక మొత్తంలో ఉసిరి రసం కలిపితే ఏమవుతుంది?
A. X ఆమ్లం; రంగు మారదు
B. X తటస్థం; రంగు నీలంగా మారుతుంది
C. X క్షారం; రంగు ఇంకా ముదురు ఆకుపచ్చ అవుతుంది
D. X క్షారం; ఉసిరి రసం తటస్థీకరించి, అధికమైతే రంగు ఎరుపు వైపు మారుతుంది
Answer & explanation
Correct: D — X క్షారం; ఉసిరి రసం తటస్థీకరించి, అధికమైతే రంగు ఎరుపు వైపు మారుతుంది
ఎర్ర గులాబీ సారం క్షారంలో ఆకుపచ్చ రంగు ఇస్తుంది కాబట్టి X క్షారం. ఉసిరి రసం ఆమ్లం (ఆస్కార్బిక్, సిట్రిక్); అధికంగా కలిపితే మొదట క్షారం తటస్థీకరణం చెంది, తర్వాత ద్రావణం ఆమ్లంగా మారి సారం ఎరుపు రంగు చూపుతుంది. ఆమ్లం కలిపితే ఆకుపచ్చ ముదరదు.
A, B, C అనే మూడు ద్రావణాలు: A కి ఎర్ర లిట్మస్ ద్రావణం కలిపితే నీలంగా, B కి పసుపు ద్రావణం కలిపితే ఎరుపుగా, C కి ఎర్ర గులాబీ సారం కలిపితే ఆకుపచ్చగా మారాయి. వాటి స్వభావం వరుసగా?
A. ఆమ్ల, ఆమ్ల, ఆమ్ల
B. క్షార, క్షార, క్షార
C. తటస్థ, క్షార, క్షార
D. క్షార, క్షార, ఆమ్ల
Answer & explanation
Correct: B — క్షార, క్షార, క్షార
ఎర్ర లిట్మస్ నీలంగా మారడం క్షారానికి గుర్తు (A). పసుపు ఎరుపుగా మారడం క్షారానికి గుర్తు (B). ఎర్ర గులాబీ సారం ఆకుపచ్చగా మారడం కూడా క్షారానికి గుర్తు (C). కాబట్టి మూడూ క్షారాలు – ఇది పాఠంలోని అభ్యాస ప్రశ్న 8. ఏ పరీక్షా ఆమ్లాన్ని సూచించదు.
వెనిగర్, వంట సోడా ద్రావణం, చక్కెర ద్రావణం – ఈ మూడింటిని పసుపు కాగితంతో మాత్రమే గుర్తించగలమా?
A. అవును – మూడూ వేర్వేరు రంగులు ఇస్తాయి
B. లేదు – వంట సోడాను గుర్తించగలం, కానీ వెనిగర్, చక్కెర ద్రావణాల మధ్య తేడా చెప్పలేం
C. లేదు – పసుపు కాగితం దేనినీ గుర్తించదు
D. అవును – వెనిగర్ నీలం, చక్కెర ఆకుపచ్చ ఇస్తాయి
Answer & explanation
Correct: B — లేదు – వంట సోడాను గుర్తించగలం, కానీ వెనిగర్, చక్కెర ద్రావణాల మధ్య తేడా చెప్పలేం
పసుపు కాగితం క్షారమైన వంట సోడాతో ఎరుపుగా మారుతుంది. కానీ వెనిగర్ (ఆమ్లం), చక్కెర ద్రావణం (తటస్థం) రెండింటిలోనూ పసుపు రంగు మారదు. కాబట్టి పసుపుతో మాత్రమే మూడింటినీ గుర్తించలేం – ఇది పాఠంలోని అభ్యాస ప్రశ్న 14. పసుపు నీలం లేదా ఆకుపచ్చ రంగు ఇవ్వదు.
ఒక ద్రవాన్ని పరీక్షిస్తే: ఎర్ర లిట్మస్ – మార్పు లేదు; నీలి లిట్మస్ – ఎరుపుగా మారింది; పసుపు – మార్పు లేదు. ఆ ద్రవం స్వభావం ఏమిటి?
A. క్షారం
B. తటస్థం
C. నిర్ధారించలేం
D. ఆమ్లం
Answer & explanation
Correct: D — ఆమ్లం
నీలి లిట్మస్ ఎరుపుగా మారడం ఆమ్లానికి స్పష్టమైన గుర్తు. ఎర్ర లిట్మస్ మారకపోవడం అది క్షారం కాదని, పసుపు మారకపోవడం కూడా క్షారం కాదని నిర్ధారిస్తాయి. తటస్థమైతే నీలి లిట్మస్ కూడా మారదు. కాబట్టి ఆ ద్రవం ఆమ్లం – పాఠంలోని అభ్యాస ప్రశ్న 17.
కింది సూచికలను వాటి రకంతో జతపరచండి: (P) ఉల్లిపాయ (Q) లిట్మస్ (R) ప్రయోగశాలలో తయారైనవి — (i) కృత్రిమ సూచిక (ii) ఘ్రాణ సూచిక (iii) లైకెన్ నుండి సహజ సూచిక
A. P-ii, Q-iii, R-i
B. P-iii, Q-ii, R-i
C. P-i, Q-iii, R-ii
D. P-ii, Q-i, R-iii
Answer & explanation
Correct: A — P-ii, Q-iii, R-i
ఉల్లిపాయ వాసన మార్పుతో స్వభావం చూపే ఘ్రాణ సూచిక; లిట్మస్ లైకెన్ల నుండి లభించే సహజ (రంగు) సూచిక; ప్రయోగశాలలో తయారయ్యేవి కృత్రిమ (Synthetic) సూచికలు. కాబట్టి P-ii, Q-iii, R-i. లిట్మస్‌ను కృత్రిమ సూచికగా చూపే జతలు తప్పు.
A. ఆమ్లం వేయడం → ఉల్లి ముక్కలు తరగడం → పట్టీలు ఆరబెట్టడం
B. పట్టీలను వేడి నీటిలో మరిగించడం → ఉల్లి వేయడం → రంగు చూడటం
C. ఉల్లి ముక్కలతో పట్టీలను రాత్రంతా మూసి ఉంచడం → వాసన చూడటం → ఆమ్లం/క్షారం చుక్కలు వేయడం → మళ్లీ వాసన చూడటం
D. ఉల్లిని నూరి వడపోయడం → లిట్మస్ కలపడం → రంగు చూడటం
Answer & explanation
Correct: C — ఉల్లి ముక్కలతో పట్టీలను రాత్రంతా మూసి ఉంచడం → వాసన చూడటం → ఆమ్లం/క్షారం చుక్కలు వేయడం → మళ్లీ వాసన చూడటం
సన్నగా తరిగిన ఉల్లితో పాటు నూలు గుడ్డ/వడపోత కాగితం పట్టీలను డబ్బాలో గట్టిగా మూసి రాత్రంతా ఉంచి, వాసన చూసి, ఒకదానిపై చింతపండు నీరు, మరోదానిపై వంట సోడా ద్రావణం వేసి మళ్లీ వాసన చూడాలి. ఇది ఘ్రాణ సూచిక కాబట్టి రంగు కాదు, వాసన మార్పే పరిశీలించాలి.
ఎర్ర లిట్మస్‌ను నీలంగా మార్చిన ఒక ద్రావణంలో మార్పును తిప్పికొట్టాలంటే (మళ్లీ ఎరుపుగా చేయాలంటే) కింది వాటిలో దేనిని అధికంగా కలపాలి?
A. సున్నపు నీరు
B. వంట సోడా
C. ఉప్పు ద్రావణం
D. వెనిగర్
Answer & explanation
Correct: D — వెనిగర్
ఎర్ర లిట్మస్‌ను నీలంగా మార్చింది అంటే ద్రావణం క్షారం. మార్పును తిప్పికొట్టాలంటే ఆమ్లాన్ని అధికంగా కలిపి తటస్థీకరించి ఆమ్లంగా మార్చాలి – వెనిగర్ ఆమ్లం. సున్నపు నీరు, వంట సోడా క్షారాలు, క్షారత్వాన్ని పెంచుతాయి; ఉప్పు ద్రావణం తటస్థం, ఏ మార్పూ తీసుకురాదు.
అభిప్రాయం (A): తటస్థీకరణ చర్య తర్వాత ద్రావణం ఆమ్లమూ కాదు, క్షారమూ కాదు. కారణం (R): తటస్థీకరణలో ఆమ్లం, క్షారం కలిసి లవణం, నీరు ఏర్పడి ఉష్ణం విడుదలవుతుంది.
A. A, R రెండూ సరైనవి; కానీ R, A కు వివరణ కాదు
B. A సరైనది, R తప్పు
C. A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
D. A తప్పు, R సరైనది
Answer & explanation
Correct: C — A, R రెండూ సరైనవి; R, A కు సరైన వివరణ
తగినంత ఆమ్లం, క్షారం కలిసినప్పుడు అవి ఒకదాని ప్రభావాన్ని మరొకటి రద్దు చేసుకుని లవణం, నీరుగా మారుతాయి – అందుకే ఫలిత ద్రావణం ఆమ్లమూ కాదు, క్షారమూ కాదు. ఆమ్లం, క్షారం లవణం-నీరుగా మారడం (R) ద్రావణం తటస్థం కావడానికి (A) ప్రత్యక్ష కారణం.
కింది సమస్యలను వాటి పరిష్కారాలతో జతపరచండి: (P) ఆమ్ల నేల (Q) క్షార నేల (R) ఆమ్ల పారిశ్రామిక వ్యర్థాలు (S) ఎర్ర చీమ కుట్టు — (i) పశువుల ఎరువు, కంపోస్ట్ (ii) సున్నం (iii) తడి వంట సోడా (iv) విడుదలకు ముందు క్షారాలతో తటస్థీకరణ
A. P-i, Q-ii, R-iv, S-iii
B. P-ii, Q-i, R-iv, S-iii
C. P-ii, Q-i, R-iii, S-iv
D. P-iii, Q-i, R-iv, S-ii
Answer & explanation
Correct: B — P-ii, Q-i, R-iv, S-iii
ఆమ్ల నేలకు సున్నం (క్షారం); క్షార నేలకు సేంద్రియ పదార్థాలు (అవి ఆమ్లాలు విడుదల చేస్తాయి); ఆమ్ల కర్మాగార వ్యర్థాలను చెరువులోకి వదిలే ముందు క్షారాలతో తటస్థీకరించాలి; చీమ కుట్టు ఫార్మిక్ ఆమ్లానికి తడి వంట సోడా. కాబట్టి P-ii, Q-i, R-iv, S-iii. ఆమ్ల నేలకు సేంద్రియ ఎరువు అనడం తప్పు.
నేల, మొక్కల ఆరోగ్యం గురించి పుస్తకం ఆధారంగా సరైన ప్రకటనలు ఏవి? 1) రసాయన ఎరువుల అధిక వాడకం నేలను ఆమ్లంగా మారుస్తుంది 2) నేల తటస్థంగా ఉన్నా పోషకాల లోపం వల్ల మొక్కలు బలహీనంగా ఉండొచ్చు 3) ఆమ్ల నేలకు కంపోస్ట్ కలపడమే సరైన చికిత్స
A. 1, 2 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 3 మాత్రమే
D. 1, 2, 3
Answer & explanation
Correct: A — 1, 2 మాత్రమే
అధిక రసాయన ఎరువుల వల్ల నేల ఆమ్లంగా మారిందని ఫార్మర్స్ పోర్టల్ ఉదాహరణ చెబుతుంది (1 సరైనది). తటస్థ నేలలోనూ పోషకాల లోపం వల్ల మొక్కలు బలహీనంగా ఉండొచ్చు (2 సరైనది). కంపోస్ట్ ఆమ్లాలు విడుదల చేస్తుంది కాబట్టి అది క్షార నేలకు చికిత్స; ఆమ్ల నేలకు సున్నం – కాబట్టి 3 తప్పు.