ఘ్రాణ సూచికలు, ఆచార్య పి.సి. రే (Olfactory Indicators and P.C. Ray)

Correct: A — ఘ్రాణ సూచికలు (Olfactory indicators)

ఆమ్ల లేదా క్షార మాధ్యమంలో వాసన మారే పదార్థాలను ఘ్రాణ సూచికలు అంటారు; ఉల్లిపాయ దీనికి ఉదాహరణ. కృత్రిమ సూచికలు ప్రయోగశాలలో తయారైనవి – రంగు మార్పు చూపుతాయి. లవణాలు తటస్థీకరణలో ఏర్పడే పదార్థాలు, యాంటాసిడ్లు ఆమ్లత్వం తగ్గించే క్షారాలు.

Correct: D — ఆచార్య ప్రఫుల్ల చంద్ర రే

ఆచార్య ప్రఫుల్ల చంద్ర రే (P.C. Ray) ను ఆధునిక భారత రసాయన శాస్త్ర పితామహుడు అంటారు; ఆయన 1901లో భారత తొలి ఔషధ కంపెనీ స్థాపించారు. సి.వి. రామన్ భౌతిక శాస్త్రవేత్త (రామన్ ఎఫెక్ట్), హోమీ భాభా భారత అణు కార్యక్రమ పితామహుడు, జె.సి. బోస్ మొక్కలపై పరిశోధనలకు ప్రసిద్ధుడు.

Correct: A — ఉల్లిపాయ వంటి ఘ్రాణ సూచిక

కళ్లకు గంతలు ఉన్నప్పుడు రంగు మార్పు చూడలేరు కాబట్టి లిట్మస్, గులాబీ సారం, పసుపు వంటి రంగు సూచికలు పనికిరావు. వాసన మార్పుతో స్వభావం చూపే ఉల్లిపాయ వంటి ఘ్రాణ సూచికను వాసన ద్వారా గుర్తించవచ్చు – ఇది పాఠంలోని అభ్యాస ప్రశ్న.

Correct: A — ఆయన ఆంగ్లాన్ని మాత్రమే బోధనా మాధ్యమంగా వాడాలని ప్రతిపాదించారు

పి.సి. రే సామాజిక సంస్కర్తగా విద్యాసంస్థల్లో మాతృభాషను బోధనా మాధ్యమంగా వాడాలని ప్రతిపాదించారు – కాబట్టి "ఆంగ్లం మాత్రమే" అనే ప్రకటన తప్పు. UK డాక్టరేట్, 1901 ఔషధ కంపెనీ, ప్రాచీన భారత శాస్త్రవేత్తల విజయాలను చాటిన రచనలు – ఇవి పుస్తకంలోని సరైన విషయాలు.

Correct: A — P-ii, Q-iii, R-i

ఉల్లిపాయ వాసన మార్పుతో స్వభావం చూపే ఘ్రాణ సూచిక; లిట్మస్ లైకెన్ల నుండి లభించే సహజ (రంగు) సూచిక; ప్రయోగశాలలో తయారయ్యేవి కృత్రిమ (Synthetic) సూచికలు. కాబట్టి P-ii, Q-iii, R-i. లిట్మస్‌ను కృత్రిమ సూచికగా చూపే జతలు తప్పు.

Correct: C — ఉల్లి ముక్కలతో పట్టీలను రాత్రంతా మూసి ఉంచడం → వాసన చూడటం → ఆమ్లం/క్షారం చుక్కలు వేయడం → మళ్లీ వాసన చూడటం

సన్నగా తరిగిన ఉల్లితో పాటు నూలు గుడ్డ/వడపోత కాగితం పట్టీలను డబ్బాలో గట్టిగా మూసి రాత్రంతా ఉంచి, వాసన చూసి, ఒకదానిపై చింతపండు నీరు, మరోదానిపై వంట సోడా ద్రావణం వేసి మళ్లీ వాసన చూడాలి. ఇది ఘ్రాణ సూచిక కాబట్టి రంగు కాదు, వాసన మార్పే పరిశీలించాలి.