Free practice MCQs with answers and explanations for అనువంశికత (Heredity) (10వ తరగతి సైన్స్ – జీవశాస్త్రం (Class 10 Biology)). Tap an option to check instantly · page 5 of 6.
Q41Hard
F2 లోని పొడవు మొక్కల నుండి యాదృచ్ఛికంగా ఒకదాన్ని తీసుకుంటే అది Tt (విషమ జన్యు) అయ్యే సంభావ్యత ఎంత?
A. 2/3
B. 1/2
C. 1/4
D. 3/4
Answer & explanation
Correct: A — 2/3
పొడవు మొక్కలు TT (1), Tt (2) కలిపి 3 భాగాలు. వీటిలో Tt రెండు భాగాలు కాబట్టి సంభావ్యత 2/3. మొత్తం F2 ను చూసి 1/2 అనుకోవడం పొరపాటు, ఎందుకంటే మనం పొడవు మొక్కల్లో మాత్రమే ఎంపిక చేస్తున్నాం, పొట్టివి (tt) మినహాయించబడ్డాయి.
కారణం-వివరణ ప్రశ్న. వాక్యం (A): F1 అన్నీ పొడవు అయినా F2 లో కొన్ని పొట్టి మొక్కలు వస్తాయి. వివరణ (R): F1 మొక్కలు పొట్టి లక్షణ జన్యువును కలిగి ఉంటాయి కానీ అది వ్యక్తం కాదు. సరైనది ఏది?
A. (A), (R) రెండూ సరైనవి కానీ (R) వల్ల (A) వివరించబడదు
B. (A), (R) రెండూ సరైనవి, (R) వల్లే (A) వివరించబడుతుంది
C. (A) సరైనది, (R) తప్పు
D. (A) తప్పు, (R) సరైనది
Answer & explanation
Correct: B — (A), (R) రెండూ సరైనవి, (R) వల్లే (A) వివరించబడుతుంది
F1 మొక్కలు Tt, అంటే పొట్టి కారకం t ను మోస్తూ ఉన్నాయి కానీ ప్రబల T వల్ల అది దాగి ఉంది. F1 × F1 లో t కలిసిన బీజకణాల సంయోగం (tt) వల్ల F2 లో పొట్టి మొక్కలు కనిపిస్తాయి, అందుకే (R) వల్లే (A) సాధ్యం.
జనకులు RRyy × rrYY అయినప్పుడు F1 జన్యురూపం, అందులో కనిపించే లక్షణాలు ఏవి?
A. Rryy; గుండ్రని, ఆకుపచ్చ
B. rrYy; ముడతల, పసుపు
C. RrYy; గుండ్రని, పసుపు
D. RRYY; గుండ్రని, పసుపు
Answer & explanation
Correct: C — RrYy; గుండ్రని, పసుపు
RRyy జనకం Ry బీజకణాలు, rrYY జనకం rY బీజకణాలు ఇస్తుంది; కలిస్తే RrYy. R (గుండ్రని) r పై ప్రబలం, Y (పసుపు) y పై ప్రబలం కాబట్టి F1 గుండ్రని-పసుపు. అది RRYY కాదు ఎందుకంటే ఏ జనకమూ RY ఇవ్వదు.
పన్నెట్ చతురస్రంలోని 16 సంయోగాల్లో RrYy జన్యురూపం ఎన్ని సార్లు వస్తుంది?
A. 1
B. 2
C. 9
D. 4
Answer & explanation
Correct: D — 4
RrYy రావడానికి RY×ry, ry×RY, Ry×rY, rY×Ry అనే నాలుగు బీజకణ జతలు సాధ్యం. అందువల్ల 16 సంయోగాల్లో 4 సార్లు వస్తుంది; ఇది అన్నిటికంటే ఎక్కువసార్లు వచ్చే జన్యురూపం. RRYY మాత్రం ఒక్కసారే వస్తుంది.
F2 లోని ముడతల-పసుపు విత్తనాలు (rrY_) 16 సంయోగాల్లో 3 ఉన్నాయి. వాటిలో rrYy జన్యురూపం ఎన్ని?
A. 2
B. 1
C. 3
D. 4
Answer & explanation
Correct: A — 2
ముడతల-పసుపు వర్గంలో rrYY ఒకటి, rrYy రెండు (rY×ry, ry×rY) ఉంటాయి. ఇవి ఒకేలా కనిపిస్తాయి కానీ జన్యురూపంలో భిన్నం. అందుకే 9:3:3:1 లక్షణరూప నిష్పత్తి, జన్యురూపంలో 9 రకాలుంటాయి.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. ద్విసంకర F2 లో 16 సంయోగాలు ఏర్పడతాయి.
2. ఆకారాన్ని లేదా రంగును విడిగా చూస్తే ప్రతిదీ 3 : 1 నిష్పత్తిని చూపుతుంది.
ఏది సరైనది?
A. 1 మాత్రమే సరైనది
B. 1, 2 రెండూ సరైనవి
C. 2 మాత్రమే సరైనది
D. రెండూ తప్పు
Answer & explanation
Correct: B — 1, 2 రెండూ సరైనవి
నాలుగు రకాల బీజకణాలు గల ఇద్దరు తల్లిదండ్రులు 4 × 4 = 16 సంయోగాలు ఇస్తారు. గుండ్రని 12 : ముడతల 4, పసుపు 12 : ఆకుపచ్చ 4 భాగాలు వస్తాయి, అంటే ప్రతి లక్షణం విడిగా 3 : 1. దీనివల్లే 9:3:3:1 అనేది (3:1) × (3:1) కలయిక.
ఒకవేళ R, y కలిసి (అంటుకుని) మాత్రమే వారసత్వంగా వచ్చి, F1 RrYy నుండి Ry, rY బీజకణాలే ఏర్పడితే F2 లో ఏ కలయిక రాదు?
A. గుండ్రని-పసుపు
B. గుండ్రని-ఆకుపచ్చ
C. ముడతల-ఆకుపచ్చ (rryy)
D. ముడతల-పసుపు
Answer & explanation
Correct: C — ముడతల-ఆకుపచ్చ (rryy)
Ry, rY బీజకణాల సంయోగాలు RRyy (గుండ్రని-ఆకుపచ్చ), RrYy (గుండ్రని-పసుపు), rrYY (ముడతల-పసుపు) మాత్రమే ఇస్తాయి. rryy కావాలంటే ry బీజకణం కావాలి, అది ఏర్పడదు. అందుకే లక్షణాలు స్వతంత్రంగా విడిపోవడం అవసరం.
కింది వాక్యాలను పరిశీలించండి.
1. సాధారణ కణంలో ప్రతి క్రోమోసోమ్కు రెండు కాపీలు ఉంటాయి.
2. బీజకణం ప్రతి జత నుండి తల్లి లేదా తండ్రి వైపు క్రోమోసోమ్ను తీసుకోవచ్చు.
3. ఫలదీకరణ తర్వాత క్రోమోసోమ్ సంఖ్య సగానికి తగ్గుతుంది.
ఏవి సరైనవి?
A. 1, 3 మాత్రమే
B. 2, 3 మాత్రమే
C. 1, 2, 3 అన్నీ
D. 1, 2 మాత్రమే
Answer & explanation
Correct: D — 1, 2 మాత్రమే
సాధారణ కణంలో ప్రతి క్రోమోసోమ్ రెండు కాపీలుగా, బీజకణం ప్రతి జత నుండి యాదృచ్ఛికంగా ఒకటిగా ఉంటాయని పుస్తకం చెబుతుంది. ఫలదీకరణలో రెండు బీజకణాలు కలిసి సాధారణ సంఖ్య పునరుద్ధరించబడుతుంది, తగ్గదు; అందువల్ల వాక్యం 3 తప్పు.
రెండు బీజకణాలు కలిసినప్పుడు జాతి DNA స్థిరత్వం ఎలా నిలుస్తుంది?
A. ప్రతి బీజకణంలో ఒక్క సమితి ఉండి, కలిసినప్పుడు సాధారణ క్రోమోసోమ్ సంఖ్య పునరుద్ధరించబడటం వల్ల
B. ప్రతి బీజకణంలో రెండు సమితులు ఉండటం వల్ల
C. సంయుక్త బీజంలో క్రోమోసోములు తొలగిపోవడం వల్ల
D. తండ్రి క్రోమోసోములు మాత్రమే మిగలడం వల్ల
Answer & explanation
Correct: A — ప్రతి బీజకణంలో ఒక్క సమితి ఉండి, కలిసినప్పుడు సాధారణ క్రోమోసోమ్ సంఖ్య పునరుద్ధరించబడటం వల్ల
బీజకణాలు ఒక్కో సమితినే మోస్తాయి కాబట్టి రెండు కలిసిన సంయుక్త బీజంలో సాధారణ రెండు సమితులు తిరిగి ఏర్పడతాయి. లేకపోతే ప్రతి తరంలో క్రోమోసోములు రెట్టింపు అవుతూ పోయేవి, జాతి స్థిరత్వం దెబ్బతినేది.
కారణం-వివరణ ప్రశ్న. వాక్యం (A): మానవుల్లో బిడ్డ లింగాన్ని తండ్రి క్రోమోసోమ్ నిర్ణయిస్తుంది. వివరణ (R): తల్లి ఇచ్చే అండాలన్నీ X క్రోమోసోమ్నే కలిగి ఉంటాయి. సరైనది ఏది?
A. (A), (R) రెండూ సరైనవి కానీ (R) వల్ల (A) వివరించబడదు
B. (A), (R) రెండూ సరైనవి, (R) వల్లే (A) వివరించబడుతుంది
C. (A) సరైనది, (R) తప్పు
D. (A) తప్పు, (R) సరైనది
Answer & explanation
Correct: B — (A), (R) రెండూ సరైనవి, (R) వల్లే (A) వివరించబడుతుంది
తల్లి XX కావడం వల్ల అన్ని అండాలూ X మాత్రమే ఇస్తాయి, కాబట్టి తేడా చూపేది తండ్రి శుక్రకణం (X లేదా Y). అండాల్లో తేడా ఉండదు కాబట్టి లింగ నిర్ణయం పూర్తిగా తండ్రి క్రోమోసోమ్పై ఆధారపడుతుంది; అందుకే (R) వల్ల (A) వివరించబడుతుంది.